Landschapssporen

Rolde

Het vuursteenatelier bij het Wolvenveen, gevonden in een bouwplan

Plek met een verhaal·Prehistorie

In het voorjaar van 1990 raapte L. Hoven aan de rand van het Wolvenveen, in een uitbreidingsplan van Rolde, 171 stukken vuursteen op. Niet verspreid over een akker, maar over 5 vierkante meter.

Het waren er niet alleen veel, ze zagen er ook verkeerd uit. Bijna driekwart droeg nauwelijks sporen van bewerking: hoekige fragmenten, geen werktuigen. Juist dat afwijkende beeld was voor het Drents Museum en het Biologisch-Archeologisch Instituut de aanleiding om er zelf te gaan kijken. Vrijwilligers van de studiekring van de Drents Prehistorische Vereniging en het Rolder Historisch Gezelschap haalden op 10 bij 10 meter nog ruim 440 artefacten uit de grond: 61 klingen, 17 kernen, 8 kernpreparatie- en vernieuwingsstukken – en opvallend weinig werktuigen. Vier schrabbers, een steker, een steilgeretoucheerd klingetje en een A-spits; die laatste dateert het geheel in het Mesolithicumca. 9700 tot 5325 v.Chr.Meer over deze periode.

Veel blokken en weinig werktuigen betekent dat hier niet gewoond is, maar gewérkt: men verzamelde ruwe vuursteenknollen, gaf ze een eerste bewerking, nam het bruikbare mee en liet de rest liggen. Een vuursteenatelier, en die zijn zeldzaam op de kaart. Vergelijkbare plekken kent men uit de omgeving van Uffelte en Emmen. Waar vrijwel elke andere steentijdvindplaats van dit gebied vertelt waar mensen kampeerden, vertelt deze waar ze aan het werk waren.

Wat je hier nu ziet is een woonwijk. De vindplaats lag in het uitbreidingsplan waar de straat Wolvenveen doorheen loopt, en de veldnaam is daarmee het enige wat van het veen over is. De stip staat op die straat en niet op de vondst: die besloeg 5 vierkante meter, en waar precies is in de bronnen niet vastgelegd.

Bekijk deze plek op de kaart →

Op de achtergrond: de luchtfoto van deze plek (PDOK), met de topografische kaart van 1955 eroverheen (Kadaster).

Gegevens

Ligging
52.97943, 6.64931
Gebied
Rolde
Periode
Mesolithicum
Zekerheid van de ligging
midden

In de buurt

  1. Molen van BrandsTot 1919 had Rolde twee korenmolens; die van de familie Brands stond aan de Grolloërstraat en brandde in 1897 af met het koren van de halve buurt erin.520 m
  2. Molen van RoldeDe korenmolen van Rolde uit 1873 staat op een heuveltje zonder inrit: een grondzeiler en geen beltmolen. Tot 1919 had het dorp er twee.580 m
  3. Start eerste TT, 1925Op 11 juli 1925 startten zevenentwintig motorrijders op de brink van Rolde de eerste Nederlandse TT, en dus niet in Assen.600 m
  4. Bosbad RoldeRolde groef in 1961 in acht weken zijn eigen zwembad in een zandverstuiving; in 1982 warmden 64 zonnecollectoren het water, een landelijke primeur.620 m
  5. LanddagterreinEen zandverstuiving in het Boerbos werd in 1936 het landdagterrein van Rolde; in 1941 stonden er twintigduizend mensen naar Mussert te luisteren.640 m
  6. BoerbosHet Boerbos plantte de boermarke van Rolde eind negentiende eeuw tegen het stuivende zand; eronder ligt een nederzetting van de hunebedbouwers.680 m
  7. Huissjoel RoldeHet huis in Rolde waar in een aparte kamer kerk werd gehouden; in 1937 kwam er achter het behang een schildering van Abrahams offer tevoorschijn.800 m
  8. Hamel in De BoerdennenDe Rotterdamse schapenschilder Willem Hamel kocht in 1890 het herenhuis De Boerdennen in Rolde; in de kerk hing zijn doek van de Rolder scheper.860 m
  9. Bevrijding HoofdstraatOp 12 april 1945 reden Canadezen de Hoofdstraat van Rolde in, tussen gemeentehuis en hotel Wageningen; een dag later kwamen Franse para's.910 m
  10. Het KikkertsveenAan de rand van het Kikkertsveen bij Rolde liggen drie vindplaatsen, waarvan één zeer vondstrijk: mesolithicum tot laat-neolithicum.930 m

Hemelsbreed gemeten, van dichtbij naar ver. Verschuif de band naar rechts voor de volgende.