De grafheuvel op de Molenesch

Een grafheuvel van zestien meter doorsnee en anderhalve meter hoog, op de Molenesch tussen Anloo en Eext. De provinciale monumentenkaart houdt het op het neolithicum of de bronstijd, maar noemt dat uitdrukkelijk een vermoeden: de heuvel is nooit wetenschappelijk gedateerd. Wat er wél staat is de schade – ingravingen, konijnengangen, en een westelijk talud dat is verploegd. In 1995 heeft het Drents Museum hem hersteld. Rijksmonument is hij sinds 1 februari 1978.

Vlakbij is een vuurstenen dolk uit het late neolithicum gevonden, samen met een slijpsteen van donkerrood zandsteen. De heuvel hoort bij de reeks die de gereconstrueerde prehistorische route over de Hondsrug markeert – dezelfde route waaraan de Eexterstrubben vierhonderd meter zuidelijker liggen, en de hunebedden verderop. Ruim honderdtachtig meter noordelijker ligt nog een grafheuvel, kleiner en op een afgegraven noordoosttip na ongeschonden: twaalf meter doorsnee, zeventig centimeter hoog, nooit onderzocht, in datzelfde jaar 1995 hersteld.

Beide veldnamen staan nog op de topografische kaart, en ze verklaren de dubbele naam: de Molenesch ligt pal ten noordwesten van deze heuvel, de Molenberg – het Meulenbarg uit de registratie – ligt om de tweede. Ergens hier heeft dus een molen gestaan.

Drie registers noemen deze plek anders, en dat is het vermelden waard omdat je hem anders niet terugvindt. De Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed schrijft Molenesch/Meulenbarg en zet er Annen bij; de provincie schrijft Molenesch; Meulenbarg en zet er Anloo bij; Wikidata noemt hem 'Rijksmonument op Liesakkers', naar de straat die er ruim vierhonderd meter noordelijker langs loopt. Het gaat alle drie keren om dit ene monument, nummer 45012.