Opstelplaats voor tanks bij de Mandenberg

Ten zuidwesten van de grafheuvels van de Mandenberg loopt de brede zandweg over het Balloërveld door een open plek in de heide. Aan weerszijden van de weg liggen daar twee laagtes van zo'n veertig meter doorsnee. Het kunnen de opstelplaatsen voor tanks zijn die Defensie hier in 1972 liet graven.

Het veld was sinds het vonnis van 17 september 1918 oefenterrein van het garnizoen Assen. Eind jaren zestig kwamen er zware voertuigen bij. De 42ste Pantserinfanteriebrigade in Assen had inmiddels 55 pantservoertuigen van het type YP 408, en Defensie wilde van het veld een eenheidsoefenterrein maken. Tot eind 1969 werd erover gepraat. De provincie noemde het onaanvaardbaar, maar het was daarmee nier van tafel: in het geding waren nog 16 banen, verbindingsbanen en 7 stellingterreinen voor pantservoertuigen.

Het gebruik ging intussen door. Rond 1970 negeerden militaire voertuigen bij de Mandenberg de palen om de grafheuvels en reden ze tussen en over de heuvels heen. In mei 1972 ontdekte gedeputeerde D. Huizinga dat Defensie zonder vergunning wegen op het veld twee tot vier meter aan het verbreden was. Hij liet het werk direct stilleggen. Half juni, na een gesprek met Defensie, heette de verbreding in de krant een vergissing.

In overleg kwam er daarna een regeling. In 1972 werd een zandweg langs het beekdal van het Gasterense en Rolderdiep aangelegd, en de centrale zandweg werd om de Galgenberg heen gelegd. "Direct ten zuiden van de Mandenberg groef men aan weerszijden van de weg een opstelplaats voor tanks", schrijft H.M. Luning in De Kloetschup, op grond van het provinciale archief. Daar werden voortaan de richt- en opsteloefeningen met rupsvoertuigen gehouden.

Van een vertrek van Defensie was nog lang geen sprake. In 1975 zegde het ministerie toe dat er op korte termijn alleen nog te voet geoefend zou worden, maar in 1976 gebruikte het garnizoen het veld 136 dagen, met 13313 militairen en 1610 voertuigen. Pas op 1 september 1994 ging het veld dicht voor gemotoriseerd verkeer.

Luning is de enige bron voor de opstelplaats, en hij geeft het niet op de kaart aan. Of de twee laagtes die opstelplaats zijn, is dus niet zeker. Ze liggen wel aan weerszijden van de weg, zuidwest van de Mandenberg. Op de topografische kaart van rond 1970 is de plek al kaal zand, zodat ze ook ouder kunnen zijn.