Het Tichelhuis, waar de stenen voor de kerk van Rolde gebakken zouden zijn

Aan de rand van de heide van het Balloërveld, in het dal van het Smalbroekerloopje, ligt een omheind perceelblok van ruim vierhonderd bij driehonderd meter dat het Tichelhuis heet. De naam staat in 1900 op de kaart als TICCHELHUIS. Het Kadaster heeft hem als veldnaam geregistreerd; Spek en Zomer noteren hem in het Drents: Tichelhoes. Waar het huis zelf stond is niet vastgelegd, en er staat binnen het vlak nu geen enkel gebouw; deze pin staat daarom midden op het veld dat de naam draagt.

Tichelen is stenen bakken, en een tichelhuis is de plek waar dat gebeurde. Dat hier gebakken werd, komt door wat er in de grond zit. Waar de keileem helemaal is weggeërodeerd, komen afzettingen van vóór de voorlaatste ijstijd aan de oppervlakte, en een deel daarvan is potklei.

Het verhaal gaat dat hier de stenen zijn gebakken voor de gotische kerk van Rolde, ruim twee kilometer naar het zuiden,. Deze is gebouwd aan het begin van de vijftiende eeuw. Van de kleiwinning zelf is nauwelijks iets over: ontginningen en latere vergravingen hebben het weggewerkt. Spek en Zomer zagen op een luchtfoto van KLM Aerocarto uit 1935 nog duidelijke sporen die op kleiwinning wijzen, en volgens hen staat de puinberg met resten van gebakken stenen die ten zuiden van het perceel ligt op die opname nog niet – die is dus jonger, en mogelijk zijn de resten van de kleiwinning later op een hoop geveegd.