Het Hemelrijk: een veentje dat zwemplas werd, en de plas die ernaast kwam
Plek met een verhaal·Later gebruik

Diep in de boswachterij, aan de kant van Gasselte, liggen twee plassen op een paar honderd meter van elkaar. De oostelijke heet het Hemelrijk en is een rond veentje dat er al heel lang ligt. De westelijke, 't Nije Hemelriek, is gegraven in 1968.
Bij de bebossing vanaf de jaren twintig spaarde het plan zulke ronde veentjes, ook omdat een plas tot bos maken geld kost. Het Hemelrijk werd gerekend tot de waardevolle plekken van de boswachterij. Het werd al snel iets anders: vanaf de jaren twintig verhuurde men de plas aan ijsvereniging de Hondsrug in Gasselte.
Daarna kwamen er mensen in alle seizoenen. In 1935 werd aan de oostkant de zwarte grond weggeschept en kwam er rood zand voor in de plaats. De boswachter noteerde waarom: zodat "de menschen in ’t zand kunnen zitten". In de jaren veertig werd het 's zomers steeds drukker. In 1956 werd het strand uitgebreid met zand van de zandzuigerij een stukje verderop, en het bos rond de plas werd sterk gedund. Het hout ging als mijnhout weg. Er kwamen parkeerplaatsen, fietsenrekken en een theehuis.
De bezoekers kwamen over de keienwegen. De keienweg van Eext naar Gasselte was vanaf de jaren dertig een drukke verbinding en werd in 1959 geasfalteerd.
Eind jaren zestig was het te veel. De drukte begon de natuur van het Hemelrijk aan te tasten, en Staatsbosbeheer besloot ernaast een nieuwe zwemplas te graven. In 1968 groef men in vak 65 't Nije Hemelriek. Daar lag al een ondiepe veenplas tussen stuifzandkoppen. Het zand ging naar de zandwegen in het bos.
Een bult werd een gat, en het oude veentje kreeg rust.
Bekijk deze plek op de kaart →
Op de achtergrond: de luchtfoto van deze plek (PDOK).
Gegevens
- Ligging
- 52.97309, 6.76111
- Gebied
- Gieten
- Zekerheid van de ligging
- hoog
In de buurt
- De SteenkistheuvelBij Gasselte ligt een grafheuvel die in 1887 en in 1976 is opgegraven; bij de tweede keer kwam er een graf met een steenkist uit.810 m
- HeerenkampBij Gasselte ligt de eikenwal van de Heerenkamp, een dennenbos van twaalf heren uit 1880–1890 dat afbrandde en deels in de zandwinplassen verdween.1,2 km
- Het RommeltjeUit het Rommeltje bij Gieten, een pingoruïne en offerveen, kwamen in de negentiende eeuw een houten bak uit de bronstijd en iets dat op een kano lijkt.2,1 km
- RendierjagerskampBij de Rendierjagerweg op het Gasselterveld groef Van Giffen in 1942 een rendierjagerskamp op: ruim negenhonderd stukken vuursteen.2,1 km
- BloemakkersVoordat bedrijventerrein De Bloemakkers bij Gieten werd bebouwd, kwam er een ringsloot van een grafheuvel uit de bronstijd tevoorschijn.2,3 km
- De koperen bijlAan de Looweg bij Kostvlies kwam in 1960 een sterk gesleten vlakbijl van koper of brons boven, uit het midden-neolithicum tot de vroege ijzertijd.2,6 km
- Droogdal BonnerveldHet droogdal in het Bonnerveld bij Gieten waaiert als een boom naar het oosten uit, over de overgang van de Hondsrug naar het Hunzedal.2,7 km
- Slagerij ValkVoor Gasselterweg 24 in Gieten liggen zeven struikelstenen voor het gezin Valk; de gemeente kocht hun slagerij in 1943.2,8 km
Hemelsbreed gemeten, van dichtbij naar ver. Verschuif de band naar rechts voor de volgende.