Landschapssporen

Gieten

De Bloemakkers, waar een grafheuvel als zwarte cirkel opdook

Plek met een verhaal·Prehistorie

Op de kruising van de Doolhof en de Kalkamperweg, aan de zuidkant van bedrijventerrein De Bloemakkers bij Gieten, ligt een opgravingsveld van 3,2 hectare. Voordat er gebouwd werd is het terrein volledig onderzocht, en daardoor weten we precies welke sporen er onder de grond bewaard waren. De Steekproef verkende het gebied in 2021 met proefsleuven; in 2025 volgde de volledige opgraving door BAAC, onder leiding van Elma Schrijer en in samenwerking met de regioarcheoloog van Libau namens de gemeente.

Het duidelijkste spoor was de ringsloot van een grafheuvel uit de Bronstijd1900 tot 800 v.Chr.Meer over deze periode, ongeveer 1800 tot 1600 voor Christus. In het gele zand tekende de greppel zich af als een zwarte cirkel. Van de heuvel zelf was aan het oppervlak niets meer over: door ploegen en egaliseren was hij verdwenen, en alleen de greppel eromheen bleef in de bodem bewaard. Elders op de Hondsrug liggen grafheuvels nog als zichtbare bulten in het landschap, op het Balloërveld en in het Zwanemeerbos; hier is van zo'n heuvel alleen een verkleuring overgebleven.

Naast de ringsloot kwam een zespalige structuur tevoorschijn, die deel kan hebben uitgemaakt van een erf of nederzetting. In en rond de sporen werden aardewerk, bewerkt natuursteen, vuursteen en crematieresten gevonden. De oudste vondst is een versierde wandscherf van de westelijke groep van de Trechterbekercultuur4000 tot 2700 v.Chr.Meer over deze periode uit het Midden-neolithicumca. 3350 tot 2750 v.Chr.Meer over deze periode, ongeveer drieduizend jaar voor Christus, de tijd van de hunebedbouwers.

Samen vertellen de sporen een verhaal dat loopt van het Laat-paleolithicumca. 30.000 tot 11.000 jaar geledenMeer over deze periode tot in de Midden-bronstijd1575 tot 1200 v.Chr.Meer over deze periode. De vondsten en bodemsporen worden nog verder onderzocht; naar verwachting duurt de uitwerking ongeveer een jaar, waarna het verhaal van De Bloemakkers wordt gepresenteerd in een tentoonstelling in het gemeentehuis.

Bekijk deze plek op de kaart →

Op de achtergrond: de luchtfoto van deze plek (PDOK).

Gegevens

Ligging
52.99373, 6.75925
Gebied
Gieten
Periode en cultuur
Paleolithicum, Trechterbekercultuur, Bronstijd
Zekerheid van de ligging
hoog

In de buurt

  1. Het RommeltjeUit het Rommeltje bij Gieten, een pingoruïne en offerveen, kwamen in de negentiende eeuw een houten bak uit de bronstijd en iets dat op een kano lijkt.390 m
  2. Slagerij ValkVoor Gasselterweg 24 in Gieten liggen zeven struikelstenen voor het gezin Valk; de gemeente kocht hun slagerij in 1943.760 m
  3. Station GietenHet station van Gieten opende in 1905 aan de lijn Assen–Gasselternijveen, naar een ontwerp van Eduard Cuypers; in 1947 stopte het reizigersvervoer.800 m
  4. Dorpskern GietenDe dorpskern van Gieten is archeologisch monument: sinds ongeveer 1840 zo weinig veranderd dat er middeleeuwse resten onder kunnen liggen.1,3 km
  5. Kerk van GietenDe dorpskerk van Gieten heeft klokken uit 1520 en 1565 en een rouwbord voor de heer van de verdwenen havezate Entinge, dat ooit voor het orgel moest wijken.1,3 km
  6. Boerenbruiloft 1927Op 28 september 1927 werd op de Brink van Gieten een Drentse boerenbruiloft gespeeld voor zo'n 180 congresgangers; er trouwde niemand.1,4 km
  7. Molen De HazewindDe Hazewind uit 1833 maakte Gieten onafhankelijk van de molens in Eext en Gasselte, en is als enige uit die molenketen overgebleven.1,4 km
  8. BoekweitenveenHet Boekweitenveen bij Eext is een veentje met greppels erdoorheen; rondom liggen vondsten van de midden-steentijd tot de middeleeuwen.1,5 km
  9. Oorlogsmonument GietenOp de brink van Gieten staat sinds 1949 een zwerfkei die achtendertig oorlogsslachtoffers herdenkt, onder wie vierentwintig Joodse inwoners.1,5 km
  10. De SteenkistheuvelBij Gasselte ligt een grafheuvel die in 1887 en in 1976 is opgegraven; bij de tweede keer kwam er een graf met een steenkist uit.1,6 km

Hemelsbreed gemeten, van dichtbij naar ver. Verschuif de band naar rechts voor de volgende.