De avond waarop de gemeentekas van Anloo verbrandde

Aan de Kerkstraat in Eext stond het huis waar op 29 december 1848 met de inboedel ook de hele gemeentekas van Anloo verbrandde. Omstreeks zeven uur in de avond brak brand uit in het achterhuis van de woning die Teunis Braams jr. hier huurde. Braams was plaatselijk ontvanger van de gemeente, en dat betekende dat de kas bij hem in huis lag.

De burgemeester van Anloo schreef er vier dagen later over naar de provincie. De brand nam "zoo hevig in woede toe, dat er bijkans niets gered is kunnen worden": huismeubelen, kledingstukken, enige zilveren en gouden voorwerpen, koren, hooi en stro. En daarbij, zo vervolgt de brief, "de gehele gemeente ontvangst der lopende dienst 1848, mitsgaders ruim f 100,- aan muntbiljetten en contanten". De belastingopbrengst van een heel jaar, verbrand in een schuur in Eext.

De verzekering dekte precies de verkeerde helft. Het huis was eigendom van E.J. Kors, schoolonderwijzer te Noordlaren, en dat was tegen brand verzekerd "hetwelk met de roerende goederen van Braams het geval niet was". De eigenaar kreeg zijn schade vergoed, de bewoner niets.

Er ging nog een tweede huis in vlammen op: de nieuwe behuizing van de weduwe J. Oosting, die nog niet helemaal was afgewerkt. Doordat er nog niemand woonde bleef de schade "tot de bloote behuizing bepaald", maar de briefschrijver noemt haar verlies toch aanzienlijk, "dewijl het een zeer goede behuizing was".

Braams was negen jaar eerder, in 1839, tot waarnemend gemeenteontvanger benoemd. Hij was toen negentien, en tot hij meerderjarig werd nam zijn oom Tonnis Braams de functie voor hem waar. In maart 1850, ruim een jaar na de brand, vroeg hij eervol ontslag als ontvanger; hij werd burgemeester van Gasselte en in 1853 van Anloo. En daarmee is dit niet zijn laatste brand geweest: twintig jaar later, in de nacht van 6 december 1869, brandde ook het huis af waar hij als burgemeester woonde, tweehonderd meter verderop aan dezelfde straat.

De kranten van januari 1849 zwijgen over deze brand; wat we weten komt uit de brief in het gemeentearchief, overgeschreven in het huizenboek van Eext.