De duplexwoningen aan de Molenstraat, een brinkje tegen de woningnood

Aan de zuidkant van de Molenstraat in Gieten staan vijf huizen schuin achter een haag, rond een driehoekig grasveld met bomen. Het lijkt een brinkje. Het is een stuk wederopbouw uit 1950.

Na de oorlog was er overal woningnood, en het Rijk verdeelde het bouwen per gemeente in bouwvolume. In oktober 1949 meldde de krant dat het volume van Gieten nog vijf arbeiderswoningen toeliet, aan de zuidkant van de Molenstraat. Een deel zou worden ingericht als duplexwoning. In het voorjaar van 1950 waren het er vijf, en konden de bewoners er binnen enkele weken in.

Een duplexwoning is een ruim huis voor één gezin, met twee verdiepingen, dat tijdelijk in tweeën is gedeeld: een aparte woning beneden en een aparte woning boven. Het idee kwam uit de praktijk van het inwonen, en het Rijk steunde de vorm vanaf 1949. Zo werden vijf huizen woonruimte voor tien gezinnen.

Gemeentewerken van Gieten ontwierp ze als cottages, en zette ze overhoeks aan een groene driehoek. De provincie ziet daarin de tuinstadgedachte van de Engelsman Ebenezer Howard, hier vertaald naar een nieuw Drents brinkje. Het was de eerste fase van de uitbreiding van Gieten op de Noordes. De es werd woonwijk. In mei 1950 kregen de nieuwe straten er hun namen, Naweg en Noord-es.

Het bleef niet bij deze vijf. In maart 1952 schreef de krant dat de gemeente sinds de bevrijding 115 woningen had gebouwd. In 1968 en 1969 werden de duplexen aan de Molenstraat weer gewone huizen, één gezin per woning. De haag, de driehoek en de bomen zijn gebleven.