Het Gastersche Diep: een zwaardfragment en een lanspunt in de bedding
Plek met een verhaal·Later gebruikBekijk de kaart
Uit de bedding van het Gastersche Diep en van de oever ernaast kwam bij karteringHet systematisch in kaart brengen van sporen of vondsten. Bij een archeologische kartering lopen onderzoekers een terrein af en tekenen ze op wat er aan het oppervlak ligt, zonder te graven. Ook het intekenen van karrensporen of celtic fields op het hoogtebeeld heet zo.Alle begrippen in 1988 en 1990 een reeks vondsten uit de Late middeleeuwen1050 tot 1500Meer over deze periode. Aardewerk, dierenbotten, leerresten en ijzeren voorwerpen, waaronder een fragment van een zwaard en een lanspunt. De registratie somt ze op en houdt het daarbij. Hoe ze er kwamen staat er niet.
Dat leer en bot er nog waren, komt door het water. RAAP schrijft over de beekdalen van de Drentsche Aa dat archeologische resten daar "over het algemeen zeer goed geconserveerd zijn door het relatief natte milieu (hoge grondwaterstand) waarin ze zich bevinden". In de delen met veen in de ondergrond kunnen "naast anorganische resten ook eventuele organische resten (bijv. leer of hout) nog aanwezig" zijn. Op de drogere gronden een paar honderd meter verderop zou van dezelfde vondst alleen het ijzer over zijn.
Het terrein ligt om een bocht van de beek, pal naast de weg die het dal in en uit klimt. Op de kaart van 1900 staat daar een brug. Driehonderd meter noordoostelijker, aan de rand van de esDe hoge, gezamenlijke akker van een esdorp. De boeren hadden er elk hun eigen stroken, maar de es werd als geheel omheind. Door eeuwen bemesting met plaggen is de grond er dik en bol geworden.Alle begrippen, staat het woord Tol. Hier passeerde de handelsweg van Coevorden naar Groningen het diep, tot 1610 door het water en daarna over een brug waarvoor twee eeuwen lang tol werd geheven. Dat verhaal staat bij de voordeEen ondiepe plek in een beek waar mensen, vee en wagens doorheen konden.Alle begrippen, een steenworp hiervandaan.
Horen de wapens bij die oversteek? Niemand weet het. Een beek levert vondsten op drie manieren: als afval van wie ernaast woonde, als verlies van wie erdoor moest, en als offer. RAAP rekent voor dit beekdal met alle drie en noemt "offergaven, visweren, kano's en voordelocaties" als vondsten die je met gewoon booronderzoek niet vindt.
Bekijk deze plek op de kaart →
Op de achtergrond: de luchtfoto van deze plek (PDOK), met de topografische kaart van 1900 eroverheen (Kadaster).
Gegevens
- Ligging
- 53.02943, 6.65894
- Gebied
- Gasteren
- Periode
- Middeleeuwen
- Zekerheid van de ligging
- hoog
In de buurt van deze plek
VoordeBij de brug ten zuiden van Gasteren lag tot 1610 de voorde waar de handelsweg Coevorden-Groningen het Gastersche Diep passeerde.20 m
Café Van ReinHet boerderij-café van Van Rein aan het Westeinde in Gasteren brandde in 1912 af, waarbij twee kinderen omkwamen, en in 1961 opnieuw.460 m
Zuidesch GasterenDe Zuidesch van Gasteren ligt op potklei, en daar komt de steile overgang naar het beekdal van het Gasterensche Diep vandaan.660 m
DriemarkensteenOp het Balloërveld ligt een markesteen op de plek waar Balloo, Gasteren en Taarlo mogelijk samenkwamen. Zeker is die driemarkensteen niet.780 m- Transformatorhuisje GasterenHet transformatorhuisje op de hoek van de Brink en de Gagels in Gasteren is van 1931, in Amsterdamse Schoolstijl, en markeert het jaar dat het dorp stroom kreeg.790 m
- Brink 4De boerderij Brink 4 in Gasteren draagt muurankers met 1784 en is daarmee mogelijk het op één na oudste gebouw van het dorp.830 m
Oosteinde 1Een hallenhuisboerderij aan het Oosteinde in Gasteren met een jaartalanker uit 1798, op een erf dat vóór 1778 al bebouwd was; de naam kwam er pas in 1932 bij.940 m
School en boermarkehuizenDe school van Gasteren zakte in 1937 onder de vijftig leerlingen; de boermarke liet in 1938 twee huizen bouwen om schoolkinderen aan te trekken.980 m
Gastersche HoltHet Gastersche Holt bij Gasteren is een van de oudste bosrelicten van Drenthe, gegroeid op potklei waar boeren hun leemkuilen groeven.1,1 km
De VenenHet Voorste Veen en het Achterste Veen bij Gasteren worden gescheiden door een dekzandduin dat over een oud beekdal is geschoven, van vóór het Holoceen.1,2 km
Hemelsbreed gemeten, van dichtbij naar ver. Verschuif de band naar rechts voor de volgende.